top of page

De impact van schade aan kunst en antiek tijdens transport

  • 3 dagen geleden
  • 3 minuten om te lezen

Schade aan kunst en antiek tijdens transport komt gelukkig niet vaak voor, maar de gevolgen kunnen groot zijn. In 2012 maakte ik een schadegeval mee dat me altijd is bijgebleven. Een bijzondere collectie Scagliola en Pietra Dura tafelbladen werd zorgvuldig verpakt en per boot verzonden naar een relatie in Taipei. Toch liep het onderweg mis, met vocht en hitte als onderschatte veroorzakers van blijvende schade.



Schade aan scagliola tafelbladen door vocht en hitte tijdens transport
Scagliola tafelblad


Scagliola is een decoratieve techniek waarbij gips, lijm en natuurlijke pigmenten worden gemengd en verwerkt tot een oppervlak dat sprekend lijkt op gekleurd marmer of andere sierstenen. Pietra Dura is een techniek waarbij harde steensoorten decoratief in een blad of oppervlak worden ingelegd. Juist bij zulke verfijnde materialen kan een ogenschijnlijk goed georganiseerd transport alsnog tot schade leiden.

Ā 


Een transport dat anders verliep dan gepland


De kisten en verpakkingen waren zorgvuldig samengesteld en voldeden aan de toen geldende eisen voor verzekerde verzending. Wat niemand voorzag, was een onverwachte onderbreking van de reis in Hong Kong. Daar bleven de kisten vervolgens zes weken buiten staan, midden in de hitte van de zomer. Pas daarna werden zij verder verscheept naar Taiwan.

Die combinatie van zout vocht en hoge temperaturen bleek zeer schadelijk. De gipsen achterzijde van de scagliola bladen werd aangetast. Het vocht kon niet goed weg en drong uiteindelijk door naar de gedecoreerde voorzijde. Daar door werden de gepolijste oppervlakken beschadigd. De lichte plekken op de foto’s laten die aantasting goed zien als wit uitgeslagen vlekken.



Schade aan kunst en antiek vraagt meer dan alleen een verzekering


Alle kostbaarheden die wij transporteren zijn verzekerd via een speciale kunstverzekering bij de AON, ook tijdens transport. Dat biedt financiƫle zekerheid en praktische houvast wanneer er schade ontstaat. Toch neemt een verzekering niet weg dat het om unieke objecten gaat waarvan conditie, uitstraling en historische waarde onder druk kunnen komen te staan.

Juist daarom is schade aan kunst en antiek nooit alleen een administratieve kwestie. Het vraagt om een zorgvuldige beoordeling van oorzaak, conditie, herstelbaarheid en vervolgtraject. Als RegisterTaxateur en adviseur zie ik telkens weer hoe belangrijk het is om niet alleen naar de polis te kijken, maar vooral naar het object zelf.



Restauratie in Taipei


Al snel werd duidelijk dat herstel alleen mogelijk was met specialistisch vakmanschap ter plaatse. We vonden de maker van de tafelbladen, Alessandro Bianchi, bereid om samen met zijn nicht naar Taiwan te reizen en de restauratie persoonlijk te verzorgen.

Het werden intensieve weken waarin hard is gewerkt aan het herstel van de bladen. Daarnaast gaf Alessandro instructies aan de mensen die de tafels voortaan zouden onderhouden. Dat was essentieel, want bij kwetsbare materialen als scagliola is goed dagelijks beheer minstens zo belangrijk als een vakkundige restauratie.




Wat deze ervaring mij leerde


Deze ervaring is mij altijd bij gebleven.. Niet alleen door de aard van de schade, maar vooral door het inzicht dat risico’s tijdens transport vaak buiten de gebruikelijke controle ontstaan. Niet het vertrekpunt of de bestemming vormde hier het grootste gevaar, maar de onverwachte omstandigheden onderweg.

Voor wie met kunst en antiek werkt, is dat een belangrijke les. Kwetsbare objecten vragen niet alleen om goede verpakking en verzekering, maar ook om materiaalkennis, realistische risico inschatting en een deskundige aanpak wanneer schade optreedt.



Advies bij schade, transport en waardebepaling


Heeft u te maken met schade aan kunst en antiek, twijfelt u over transport risico’s of wilt u de conditie en waarde van kwetsbare objecten laten beoordelen, dan adviseer ik u graag. Als RegisterTaxateur kijk ik niet alleen naar de financiĆ«le kant, maar ook naar materiaal, conditie, herstelmogelijkheden en het bredere belang van behoud.

Ā 


Veelgestelde vragen


Wat is scagliola


ScagliolaĀ is een eeuwenoude ambachtstechniek waarbij gips, lijm en natuurlijke pigmenten worden gemengd en verwerkt tot een oppervlak dat sprekend lijkt op gekleurd marmer of andere sierstenen. Na het aanbrengen wordt het materiaal geslepen en gepolijst tot een gladde, glanzende afwerking. De basis waarop scgaliola van Bianchi wordt aangebracht is marmer dat afkomstig is uit Pietrasanta aan de Toscaanse kust.


De techniek ontstond in Italiƫ in de zestiende eeuw en bereikte haar hoogtepunt in de barok- en rococoperiode. Scagliola werd veel toegepast op zuilen, tafelbladenn, altaren, wandpanelen en meubelen.



Kan schade aan kunst en antiek na transport worden hersteld


Dat hangt af van het materiaal, de ernst van de schade en de beschikbaarheid van specialistische restauratie. In veel gevallen is herstel mogelijk, maar daarvoor is deskundige beoordeling noodzakelijk.



Waarom is een RegisterTaxateur belangrijk bij schadegevallen


Een RegisterTaxateur kan helpen bij de beoordeling van conditie, schadeomvang, waarde en herstelmogelijkheden. Dat is relevant voor eigenaren, erfgenamen, verzekeraars en andere betrokken partijen.



Goed verzekerd op weg


Zorg altijd dat uw kostbaarheden goed verzekerd zijn. Bekijk ook de pagina Taxaties verzekering op deze website.


Ā 

bottom of page